“Bismillah her hayrın başıdır”¹ cümlesi, yapılan her güzel işin Allah’ın adı anılarak başlanması gerektiğini ifade etmektedir. Ayrıca her işe besmele ile başlamak insanın bir işe kendi gücüyle değil, Allah’ın izni ve yardımıyla başladığını kabul etmesi demektir. Bu durumda bir Müslüman için kulluğun en temel ilkesini yerine getirmesi demektir.

Besmelenin önemi ve bu anlamın manası Kur’â'da şöyle geçmektedir,

Şübhesiz ki o, Süleymân'dandır ve gerçekten o: 'Rahmân, Rahîm olan Allah'ın ismiyle' (diye başlamakta)dır.²

Bu âyet, önemli bir işe Besmele ile başlamanın Peygamberin (as) uyguladığı ve Allah'ında tasdik ettiği bir uygulama olduğunu gösterir.

Yine şu âyet bir işe Allah’ın adıyla başlamanın temel bir ölçü olduğunu ortaya koyar:

Yaratan Rabbinin adıyla oku!³

Hadislerde de Besmele’nin hayra vesile oluşu açıkça görülür. Nitekim Peygamber Efendimiz (sav), şöyle buyurmuştur:

Besmele ile başlanmayan her önemli iş sonuçsuz kalır.⁴

Bismillâhirrahmânirrahîm ile başlanmayan her anlamlı iş, bereketsiz ve sonuçsuzdur⁵

Hayırlı işlerin hangisi olursa olsun besmele-i şerîfe ile başlanmazsa hayrına ve tamamına nâil olunamaz, bereketsiz kalır.⁶

“Biriniz yemek yiyeceği zaman ‘Bismillâh’ (Allah’ın adıyla) desin.⁷

(Evine girdiğin zaman) besmele çekerek kapını kapa.Çünkü şeytan (besmeleyle) kapanan bir kapıyı açamaz. Besmele çekerek lambanı söndür. Besmele çekerek, (enine koyacağın) bir tahta parçası ile de olsa kabını(n ağzını) ört. Yine besmele çekerek su kabını(n ağzını da) ört.⁸

Tüm semavi kitâbların anahtarı «Rahman, Rahîm Allah adı ile» dir; yani besmeledir.⁹

Bu hadisler gibi Peygamber (sav) Besmeleyi hayatın her alanında uygulamış ve tavsiye etmiştir. Bu öğreti ile bütün Müslümanların sofrasında eller yemeğe besmeleyle uzanır. Gece onunla yatılır, güne onunla başlanır. Evden onunla çıkılır, eve onunla girilir. Vasıtaya onunla binilir. Hayırlı ve anlamlı işlere onunla başlanır. İbadetler onunla eda edilir. Duaya eller onunla kaldırılır. Bütün hatipler sözlerine, bütün yazarlar kitaplarına onunla başlar. Camilerin en müstesna yerlerini o süsler. Hat sanatının şaheserlerinde yine o vardır. Şiirlerin, nesirlerin, bütün edebiyatın vazgeçilmezi odur. Hastalar onunla şifa bulur. Konuşmaya başlayan çocuklara ilk o öğretilir.¹⁰ İşte Bediüzzaman Hazretleri bu hakikatin manasını veciz bir söylem ile "Bismillah her hayrın başıdır" şeklinde ifade etmiştir. Nitekim bu sözün devamında Besmelenin tüm İslâm âleminin ortak bir simgesi olduğuna ve akıllara direk İslâm'ı getiren bir nişan olduğuna temas etmektedir.

Sonuç olarak, “Bismillah her hayrın başıdır” sözü, özünde insana, yaptığı her işte Allah’ı hatırlamayı, O’na güvenmeyi ve bu sorumluluk bilinciyle hareket etmeyi öğretmektedir.